Speelt HEMA onterecht voor dokter?

Alarmerende berichten afgelopen maand in het nieuws: “HEMA speelt voor dokter.” Dit naar aanleiding van een brief die HEMA onder haar personeel zou hebben verspreid. In de brief werd gesuggereerd dat filiaalmanagers aan de hand van een aantal vragen, zoals “Hebt u een aspirine ingenomen?”, bepalen of een werknemer ziek is of toch naar werk moet komen.

Dat de leidinggevende bij een ziekmelding fungeert als eerste loket is niet zo gek als de reacties in de media doen voorkomen. Integendeel, dit is een gebruikelijke gang van zaken. Het is immers praktisch onuitvoerbaar als elk ziektegeval, waaronder iedere kleine verkoudheid, wordt gemeld via een bedrijfsarts. Dit is onnodig, duur en inefficiënt.

Het College Bescherming Persoonsgegevens heeft een handleiding opgesteld met vuistregels bij ziekmelding. De werkgever mag van de werknemer verlangen dat hij zich ziek meldt bij een leidinggevende, en bij ziekmelding o.a. de vermoedelijke ziekteduur aangeeft en of de ziekte werkgerelateerd is. Op de vraag naar de aard of oorzaak van de ziekte hoeft de werknemer geen antwoord te geven.

Het uiteindelijke oordeel over al of niet ziek ligt bij een arts. Wet- en regelgeving zijn daarop toegespitst. In onze optiek gaat het (pas) fout wanneer de filiaalmanager het definitieve oordeel gaat vellen over de ziekte. Ons is echter niet gebleken dat HEMA bij discussie weigert de werknemer in de gelegenheid te stellen een arts te raadplegen.

De werkgever mag dus niet voor dokter spelen en werknemers hoeven ook geen toestemming te vragen om ziek te zijn. Wel mag een werkgever verlangen dat de werknemer zich laat controleren en aan de uitkomst van controle consequenties verbinden. Dus: de ziekmelding zelf kan niet ter discussie staan, maar de manier waarop hiermee wordt omgegaan wel.

Het is wijs een duidelijk ziekteverzuimreglement te hanteren. Met de instelling daarvan dient de OR in te stemmen, waardoor werknemersbelangen worden meegewogen. Zo lang dat reglement en de uitvoering in overeenstemming is met voornoemd kader is er weinig aan de hand.

Kortom, lang niet altijd is direct inschakelen van een bedrijfsarts nodig. Voor een griepje gaat u immers ook niet altijd meteen naar uw huisarts. Toch kan de bedrijfsarts een onmisbare rol vervullen. Door vroegtijdige inzet van een bedrijfsarts worden onjuiste ziekmeldingen “gefilterd” en langdurig verzuim kan door juiste begeleiding worden bekort. Dat kan fors schelen in de verzuimkosten. Als men het niet eens is met het advies, bestaat de mogelijkheid een second opinion aan te vragen bij UWV. De werknemer kan daar dus altijd op terugvallen.