Innovatie in de zorg, van noodzakelijk kwaad naar profit centre

Innovatie is actueel in alle branches en sectoren. De zorg vormt daarop geen uitzondering. Met de introductie van de innovatiebox per 1 januari van dit jaar, de vele stimuleringsmogelijkheden van de overheid en zelfs het instellen van een apart ministerie door het nieuwe kabinet, wordt innovatie maximaal gestimuleerd.

Bij innovatie wordt vaak gedacht dat het gaat om uitvindingen of nieuwe toepassingen. Dat is een misverstand. Bij `innovatie` of `vernieuwing` gaat het net zo goed om het invoeren van nieuwe ideeën, diensten en/of processen, of het op andere wijze inzetten van bestaande elementen waardoor er innovatie plaats heeft. Innovatie kan plaatsvinden binnen organisaties maar ook binnen bredere verbanden. Het proces van innovatie draait dus om dingen op een nieuwe (en zo mogelijk ook betere) manier aan te pakken, ongeacht de omvang waarin dat gebeurt. Daarmee biedt innovatie een onbeperkte hoeveelheid mogelijkheden om te vernieuwen. Een aantal actuele thema’s rond zorginnovatie zijn: efficiëntere zorgprocessen, transparantie van kwaliteit in de zorg, slimmere organisatie in de zorg en meer ondernemerschap.

Dat de investeringen in innovatie geen weggegooid geld zijn, wordt bewerkstelligd door de innovatiebox enerzijds en het Intellectueel Eigendomsrecht (IE-recht) anderzijds. Het IE-recht zorgt er voor dat de innovaties beschermd zijn en daarmee exclusief blijven. Daarbij kan gedacht worden aan auteursrechtelijke bescherming voor processen of behandelmethoden, octrooien voor technische uitvindingen en modelrechten voor vormgeving. U dient te beseffen dat voor dergelijke bescherming wel een tijdige actieve houding nodig is van de partij die innoveert. Indien u met bepaalde aanvragen te laat bent is de beschermingsmogelijkheid niet langer beschikbaar.

Wat veel partijen in de zorg zich eveneens onvoldoende realiseren en dus nalaten is dat dergelijke innovaties niet alleen goed te beschermen zijn, maar bovenal dat met behulp van wederom het IE-recht deze innovaties verder geëxploiteerd kunnen worden, bijvoorbeeld met behulp van licenties. U geeft dan andere partijen in de markt onder door u te bepalen voorwaarden het recht uw innovatie in hun bedrijfsvoering toe te passen, in ruil voor een geldelijke vergoeding uiteraard. Op deze wijze kunnen investeringen worden terugverdiend, doorontwikkeling en innovatie worden verder gestimuleerd, en door dat alles kan innovatie worden omgezet in een heus profit centre. Daarmee snijdt het mes aan twee kanten. Enerzijds wordt er geïnnoveerd, anderzijds levert dat ook nog geld op in plaats dat het geld kost.